ADOLF WOLFLI (1864-1930)

 

Ελβετός καλλιτέχνης γεννημένος σε φτωχή οικογένεια, από τους γνωστότερους εκπροσώπους της Outsider Art (τέχνη ψυχοπαθών, αυτοδίδακτων κλπ.) 

Είχε δύσκολα παιδικά χρόνια : Ο πατέρας του ήταν αλκοολικός και κατέληξε στη φυλακή, ενώ έχασε τη μητέρα του στα 9 του. 

Ο ίδιος από παιδί εργαζόταν σκληρά σε φάρμες. 

Το 1895 συνελήφθη (δεν ήταν η πρώτη φορά) για σεξουαλική παρενόχληση μικρού κοριτσιού, διαγνώστηκε με σχιζοφρένεια και κλείστηκε σε άσυλο, όπου έμεινε σε όλη του τη ζωή. 

Από το 1899 δημιούργησε ένα τεράστιο σε όγκο έργο ως ζωγράφος, συγγραφέας και συνθέτης. 

Πολλά από τα εικαστικά του έργα μετά το 1908 (πάνω από 1000) αποτελούν εικονογραφήσεις μιας τεράστιας σε όγκο αυτοβιογραφίας που εκτείνεται σε 45 τόμους και 25.000 σελίδες (!).  

Σ’ αυτή – αν και ο χαρακτήρας εξελίσσεται και αλλάζει ονόματα – πρωταγωνιστεί από ένα σημείο και πέρα ένα παντοδύναμο alter ego του, ο Άγιος Άντολφ. 

Όλα αυτά ήταν τακτικά κατανεμημένα σε τετράδια που έφεραν ξεχωριστούς τίτλους, ενώ υπήρχαν και «αυτόνομα» έργα, συνήθως ζωγραφισμένα πάνω σε εφημερίδες, τα οποία πρόσφερε ως αντάλλαγμα για την προμήθεια υλικών ζωγραφικής. 

Μετά το 1912 η ζωγραφική του αναμειγνύεται με κείμενα, αριθμούς και νότες. 

Θεωρούσε τον εαυτό του και συνθέτη. Έγραψε τραγούδια, εμβατήρια και χορευτικούς ρυθμούς. 

Έγινε ευρύτερα γνωστός το 1921, όταν ο ψυχίατρός του έγραψε μια μελέτη γι’ αυτόν. 

Μεταξύ άλλων τα έργα του χαρακτηρίζονται από τον «φόβο του κενού» (horror vacui), είναι δηλαδή ασφυκτικά καλυμμένα από χρώμα και σχέδια, χαρακτηριστικό που συναντάται σε πολλά έργα ψυχοπαθών. 

Τα πάντα σ΄ αυτά σημαίνουν κάτι για τον ίδιο και βέβαια είναι δύσκολο να αποκρυπτογραφηθούν από άλλους.

DADO (1933-2010)

 

Ζωγράφος, γλύπτης και χαράκτης από το Μαυροβούνιο, που γεννήθηκε σε μεσοαστική οικογένεια (πραγματικό όνομα Miodrag Duric). 

 

Είχε δύσκολα παιδικά χρόνια λόγω του πολέμου, ενώ στα 11 του χρόνια έχασε τη μητέρα του. 

 

Τον έστειλαν στη Σλοβενία, σε έναν θείο. Εκεί ανέπτυξε ενδιαφέρον για την τέχνη και από μικρός έδειξε το ταλέντο του. 

 

Άρχισε να σπουδάζει τέχνη σε μικρή πόλη της πατρίδας του μεταξύ 1947-51. Το 1951 πήγε στο Βελιγράδι και παρακολούθησε την εκεί σχολή Καλών Τεχνών. 

 

Το 1956 μετακόμισε στο Παρίσι. Έζησε στη Γαλλία το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του. 

 

Αρχικά έκανε διάφορες δουλειές για να ζήσει. Έμαθε πολύ γρήγορα γαλλικά και μπήκε σε καλλιτεχνικούς κύκλους. 

 

Ένας γνωστός γκαλερίστας «ανακάλυψε» τα παράξενα σχέδιά του και το 1958 οργάνωσε την πρώτη του έκθεση στη γκαλερί του. 

 

Το 1960 εγκαταστάθηκε σε μικρή επαρχιακή πόλη της βόρειας Γαλλίας και μετέτρεψε σε σπίτι και εργαστήριο έναν παλιό μύλο. Το σπίτι αυτό έγινε κέντρο τεχνών και κοινωνικών και καλλιτεχνικών συναντήσεων ως το τέλος της ζωής του. 

 

Ανέπτυξε ένα προσωπικό, σουρεαλιστικό ύφος και παρά το ότι είναι άμεσα αναγνωρίσιμο, εξελίχτηκε αρκετά μέσα στα χρόνια. 

 

Στα 90ς φιλοτέχνησε και τοιχογραφίες. 

 

Σημαντικό μέρος της δουλειάς του αποτελείται από σχέδια, στα οποία χρησιμοποιεί διάφορες τεχνικές. 

 

Από το 1962  ασχολιόταν και με τη γλυπτική, ενώ από το 1966 και με την χαρακτική. 

 

Φανατικός αναγνώστης και συλλέκτης βιβλίων, δημιούργησε και εικονογραφήσεις για διάφορες εκδόσεις. 

 

Από το 1966 ασχολήθηκε και με την ηλεκτρονική τέχνη, παράγοντας ψηφιακά κολλάζ, αλλά και δημιουργώντας ένα ψηφιακό «αντιμουσείο» (The Dado Syndrome). 

 

Έκανε πολλά ταξίδια σε απομονωμένες περιοχές του πλανήτη (Κεντρική Αφρική, όπου έζησε έναν μήνα με Πυγμαίους, Ινδία, Γουατεμάλα κ.α.), τα οποία τον επηρέασαν. 

 

Τα έργο του έχουν συνήθως εφιαλτικά θέματα. 

 

 

 

 

ALAN DAVIE (1920-2014)

Σκωτσέζος ζωγράφος και μουσικός γεννημένος σε χωριό της Σκωτίας. 

Σπούδασε τέχνη στο Εδιμβούργο. 

Ο πατέρας του ήταν επίσης ζωγράφος και δάσκαλος τέχνης. 

Μετά τον πόλεμο έπαιζε σαξόφωνο σε τζαζ μπάντα και για να ζήσει έφτιαχνε κοσμήματα. 

Ταξίδεψε πολύ και επηρεάστηκε από την πρωτόγονη τέχνη και τα σύμβολα διαφόρων πολιτισμών, αλλά και από τον Klee, τον Miro και τον Pollock. 

Ασπάστηκε την κοσμοθεωρία του ζεν και μελέτησε την ψυχαναλυτική θεωρία του Jung. 

Ζωγράφιζε όσο περισσότερο αυτόματα και αυτοσχεδιαστικά μπορούσε, προσπαθώντας έτσι να φέρει στο φως στοιχεία του ασυνείδητου, γεγονός που τον φέρνει κοντά στους σουρεαλιστές. 

Ήταν απόλυτος στο ότι η ζωγραφική του δεν είναι αφηρημένη και ότι οι εικόνες του αποτελούν σύμβολα. 

Πίστευε επίσης στο ρόλο του καλλιτέχνη ως σαμάνου, όπως συνέβαινε σε πρωτόγονες κοινωνίες. 

Ζωγράφιζε όρθιος πάνω από το χαρτί ή τον μουσαμά που βρίσκονταν στο πάτωμα, άπλωνε αλλεπάλληλα στρώματα χρώματος που επικαλύπτονταν και δούλευε πολλά έργα ταυτόχρονα. 

Συνέχισε επίσης να παίζει μουσική σε αυτοσχεδιαστικά τζαζ σχήματα (εκτός από σαξόφωνο έπαιζε πιάνο, τσέλο και κλαρινέτο).

Υπήρξε από τους πρώτους Βρετανούς που, μετά από κάποια ηλικία, γνώρισε επιτυχία και στην Αμερική.